Als diëtiste begeleid ik dagelijks cliënten die om wat voor reden dan ook hun voeding en leefstijl willen aanpassen. Regelmatig hebben mensen die voor mij zitten héél helder wat ze anders zouden willen. Maar weten wat je wilt doen is écht iets anders dan daadwerkelijk doen. Je leefstijl veranderen kan best ingewikkeld zijn! En je gezonde leefstijl volhouden ook op momenten dat het moeilijk is (als je moe bent, stress hebt, bij tegenslagen of als je geen zin hebt etc.) al helemaal! Met onderstaande 8 tips maak jij die voeding of leefstijl aanpassing wel mogelijk én blijvend.
1. Houd het klein
Wij mensen houden van grootse doelen voor grootse resultaten. Maar… Die grote doelen die in ons hoofd in eerste instantie realistisch en haalbaar leken, blijken in de praktijk vaak niet te werken. Hierdoor blijven succeservaringen uit. En dat is niet helpend. Vaak zijn we dan geneigd om het bijltje erbij neer te gooien. ‘Het lukt toch me toch niet’. Daarom is het zo belangrijk om je doelen heel klein te houden. Liever té klein dan té groot. En.. 1 of 2 doelen is méér dan genoeg. Pak pas weer een nieuw doel erbij wanneer de vorige goed in je routine zit.
2. Wees heel concreet
We neigen als mens niet alleen naar te grote doelen, maar ook naar vage doelen. Die niet goed meetbaar zijn. Doelen zoals: ‘Gezonder eten’ of ‘meer bewegen’. Hoe weet je of je deze doelen hebt behaald? Dat kun je eigenlijk niet meten; daarvoor zijn ze te vaag. Maak je doelen dus heel concreet, meetbaar en tijdsgebonden. Bijvoorbeeld: 2 keer per week om 15.00 uur één stuk fruit eten.
3. Koppel aan bestaande routines
Elke nieuwe gewoonte vraagt om een hele bewuste keuze. Je moet namelijk op een nieuw moment uit de automatische piloot kunnen komen en een ander pad kiezen. Knap lastig! We zitten als mens nou eenmaal veel op de automatische piloot en maken veel beslissingen onbewust, ook eetbeslissingen. Door een nieuwe gewoonte te koppelen aan iets wat je al doet, voelt het minder als een nieuwe taak en wordt de kans dat je het vergeet kleiner. Dit zorgt ervoor dat je doelen sneller gewoontes worden! Voorbeeld? Twee keer per week bij de lunch 100 gram rauwkost eten. Die lunch doe je waarschijnlijk al, en je voegt het nieuwe doel - twee keer per week rauwkost eten- eraan toe. Zo kun jij gezond eten volhouden!
4. Bereid je voor op weerstand
Ons brein houdt niet van verandering.. Bij verandering geeft hij weerstand. Misschien herken je het wel.. Op het moment dat je een verandering in je leefstijl probeert door te voeren (meer sporten of gezonder eten), komt je brein met de beste excuses om het vooral NIET te doen. ‘Ja, maar nu ben ik zo moe’, ‘Nu geen zin in’, ‘Daar heb ik nu geen tijd voor’, ‘Als het wat rustiger is rondom werk/gezin/familie, dán ga ik wel meer sporten/gezonder eten’. Bedenk je van te voren wat de weerstand kan zijn die jou kan tegenhouden. Dan kun je het herkennen. Dan ben je voorbereid. Wat wil je doen als de weerstand opkomt?
5. Krijg helder waarom het belangrijk voor je is
Op het moment dat we iets doen omdat het ons dichter brengt bij wat we belangrijk vinden in het leven, zijn we meer geneigd om de hobbels die op ons pad komen voor lief te nemen. En zoals je net hebt gelezen: verandering geeft vaak weerstand (hobbels dus). Je kunt in het moment zelf gemakkelijker keuzes maken, als je voor jezelf helder hebt waarom je het doet. Je hebt dan duidelijk waarom het voor jou de moeite waard is om door moeilijke situaties heen te gaan. Dus ga voor jezelf eens na: Waarom is het voor jou belangrijk om die verandering te doen? Een fitte moeder of vader zijn? Op avontuur kunnen gaan? Je lievelingssport kunnen uitvoeren? Zoveel mogelijk mobiliteit en vrijheid behouden? Waarom is aan je gezondheid werken voor jou belangrijk?
6. Wees je eigen beste coach
Als iets niet lukt, kunnen we heel erg streng zijn voor onszelf. Er kunnen dan gedachten omhoog komen zoals ‘zie je wel je kan het weer niet’, ‘het gaat je nooit lukken’, etc. Er is enorm veel wetenschappelijk onderzoek gedaan naar coachingstijlen en de resultaten zijn glashelder. Harde, kritische veroordelende coaching kan op de korte termijn positieve resultaten opleveren, maar op de lange termijn leidt het tot demotivatie en slechte prestaties. Stress, burn-out en/of uitputting kunnen dan het resultaat zijn. Probeer dus mild naar jezelf te zijn als iets niet lukt, in plaats van jezelf harde kritiek te geven. Spreek jezelf opbouwend toe. Wat zou een hele goede coach nu tegen jou zeggen? Welke positieve dingen zou de coach benoemen? En welke adviezen om door te pakken?
7. Vraag steun aan je omgeving
Omgeving speelt een belangrijke rol in gedragsverandering, ook de mensen die je om je heen hebt. Vertel ze over je plannen en waarom dat belangrijk voor je is. Vraag steun en leg duidelijk uit hoe die steun er voor jou in de praktijk uit kan zien. Een collega die je helpt herinneren dat je genoeg moet drinken of je partner die een ontbijt voor je voorbereidt of ervoor zorgt dat bepaalde dingen in de koelkast liggen. Dat kan echt een verschil maken. Samen kom je verder.
8. Schakel hulp in
Zoals bijvoorbeeld een diëtist of leefstijlcoach. Met de ervaring en kennis over gedragsverandering en mindset geven ze jou inzichten en helpen ze je blinde vlekken te ontdekken. Daarnaast begeleiding bij het vaststellen van realistische doelen en handvaten om anders om te gaan met belemmeringen en weerstand. Een professional kan jou ook helpen bij een voedingsadvies en/of leefstijladvies wat speciaal op jou is afgestemd. Zo kun jij snel gestructureerd en constructief aan de slag!